Thursday 20 June 2019

VRIMAT E ZEZA: NJË BETIM I MADH

This post is also available in: English, German, Arabic, Bosnian, Kurdish, Turkish

Betohem në shuarjen (perëndimin) e yjeve.

E ai është betim i madh, sikur ta dini!                                               Surja – Vakia`h – 75 -76

 

Shprehja”vendi që kanë rënë”e që  në ajetin 75 e përkthyem në vendet që  kanë rënë  yllet,në arabisht deklarohet me  fjalën “ vend”. E njëjta fjalë kalon edhe tek surja KEF në ajetin 53. Pra edhe atje përdoret për të shprehur “rënjen”ku fajtoret do të bien në xhehenem. Rrënja e kësaj fjale në arabisht është”Vaka” dhe me rënia në Kuran ,të ekzistosh përdoret në kuptimet realizuese.

Yllet jetojnë duke shpërthyer bombat hidrogjen në shtatët e tyre. Në këto shpërthime,një pjesë prej lëndëve kthehet në energji dhe shfaq një nxehtësi shumë të madhe. Duke djegur dy milion kile qymyr,dhe të gjithë energjinë që do merrni nga kjo,mund ta përfitoni duke e kthyer në energji vetëm një gram lënde të saj. Shembull,në diellin tonë që masën e tij  ka mesatare,çdo sekondë katër milion kile lëndë kthehet në energji. Pra  në një kohë shumë të shkurtër  si një sekondë e në thelë qymyrit i shfaqet një nxehtësi ekuivalente  tetë milion herë trilion ton. Ylli,një pjesë të vogël të lëndës së tij e përdor si lëndë djegëse dhe kur kjo lëndë djegëse mbaron edhe yllet vdesin. Allahu ashtu si e ka vlerësuar lindjen dhe vdekjen e të gjallëve,këtë e ka vlerësuar edhe për yllet. Patjetër që çdo yll e ka një fund,dhe kur në gjithësi yllet  lindin e ata që vdesin gjithmonë thonë se”neve vdesim e humbim,por  krijuesi ynë ekziston gjithmonë,krijimet e tij vazhdojnë akoma”.

 

RRËZIMI I YJEVE DHE BETIMI I MADH

Në Kuran,nënvizohen betimet mbi disa ngjarje dhe për ekzistenca e shumta në të. Ai na tërheq vëmendje me atë çka treguam pak më parë në lidhje me ajetet  si në vendet që bien yllet është bërë në një mënyrë të veçantë. Pas ajetit që është betuar për rënien e ylleve në tokë,me thënies se ky betim është një betim i madh përbën situatë të veçantë. Sepse në kuran duke pasur edhe shumë betime të kësaj forme,vetëm këtu është tërhequr vëmendje e këtij betimi të madh. Pak më vonë do të shohim vlerat e numrit të tmerrimit e që janë shfaqur në vdekjen e ylleve që harxhojnë lëndën djegëse. Nga vlera e numrit më të madh të gjithësisë dhe një pjesë  e tyre është shfaqur në vdekjen e ylleve dhe me thinjen ne ajetin”Nëse e dini,kjo me të vërtetë është një betim i madh.”vendos se sa me kuptim dhe në vend është.

Të gjithë ata që merren me fizikën e dinë se njëra prej ngjarjeve më të çuditshme  është vrimat e zeza. Yllet e mëdhenj(janë 3 herë më të mëdhenj si dielli ynë)dhe jetën e tyre e përfundojnë si një vrimë e zezë. Energjinë që harxhojnë këto ylle,rrudhen  në një mënyrë shumë të fortë. Ylli  gjigant që mbështillet te një vëllimi shumë i vogël,është pronar i tërheqjes së fuqisë dhe ngarkesës së tmerrshme. Kjo fuqi tërheqje është aq e fuqishme saqë,bile edhe drita që lëviz me një shpejtësi 300 mijë kilometra në sekondë nuk mund të shpëtojë nga kjo fuqi tërheqje bile vrimat e zeza mund ta përcjellin dritën që i kalon pranë. Rënia(Rrudhja) e kësaj fuqie tërheqje sipër vetes së një ylli formon përfundimin:mirëpo më pas,edhe shumë  planetë,edhe shumë ylle bien në  këtë sheshin e  tërheqjes së fortë. Pra ,vrimat e zeza edhe “fushën e rënies” së ylleve që ndodhen jashtë vetes së tyre është duke i ardhur fundi.

Mbijetesa e vrimave të zeza që nuk shihen me teleskop,e nga përhapja e rrezeve x që i tërheqin brenda vetës së tyre si një anafot i lëndës së ylleve  që gjenden në rrethanë,dhe çdo rreze që gjendet në rrethinë,mund të kuptohet nga përtypja e ylleve. Punimet më të njohura të Stephen Hawking,janë ato që ka bërë për vrimat e zeza. Stephen Hawking,Hawkingi duke gjetur rrezatimin, ka kontribuar shumë në shkencat e fizikës edhe në përhapjen e një rrezatimi të një vrime të zezë, edhe duke zbuluar se është i mundur përshtatja e ligjeve energjike të fizikës. Sa do që Hawkingi në vitin 2004 ka bërë rregullime të rëndësishme në pikëpamjet që kanë lidhje me vrimat e zeza,prapë kontributet që ndodhen në temën e vrimave të zeza janë shumë të rëndësishme.

Kur yllet shemben brenda vetvetes dhe më vonë me tërheqjen e ylleve të tjerë e duke i rrëzuar  ato brenda, dhe fuqia e mrekullueshme gravitacione që i përket vrimave të zeza me ajetet 75 dhe 76 në Suren El- Vakiah tregon një përshtatje të duhur. Në periudhën kur ka zbritur Kurani fundi i ylleve, humbjen e ylleve e rikthimi në vrimën e zezë dhe sipas fizikës së Gjithësisë patjetër që nuk u dinte rëndësia e kësaj. Fundi i ylleve dhe rikthimi i tyre në vrimën e zezë, dhe të gjitha fazat që kanë përjetuar janë shumë interesant.

Yllet që harxhojnë lëndën djegëse nuk vdesin menjëherë, yllet në fillim fillojnë të rriten të fryhen e të gufohen. Më parë nxehtësia e gradës që ka qenë 15 milion, duke u rritur ka arritur gradën e 100 milionit. Ylli bëhet gjigant i kuq ose super gjigant. Vendi që zë një super gjigant është aq e madhe sa që brenda tij mund të marri lehtë më shumë se 60 milion Diell. Madhësia e të gjithë këtyre numrave si madhësia e tërheqjes së vrimës së zezë i përngjan madhësisë që është shënuar në ajetin 75 në Suren El-Vakiah.

Disa prej gjigantëve të kuq ngushtohen dhe dalin si një xhuxhe. Ylli që ndodhet në këtë fazë, bëhet xhuxhe e bardhë dhe pesha e një cope sa vëllimi i njeriut peshon 10 milion kile. Kurse yllet më të mëdhenj rikthehen në yllet e neutronit. Në yllet e neutronet lënda është më e ngarkuar, këtu sa një lugë çaji  lënda  peshon një miliard ton. Kur të gjitha këto zhvillime të mrekullueshme të gjithësisë po përjetohen çdo moment, neve në dynja as nga shpërthimet e tmerrshme,as nga gravitacione e jashtëzakonshme dhe as nga zierjet me nxehtësi të larta hamë ushqim, flemë, bëjmë sport, vrapojmë, bëjmë muhabet pa marrë dëme. Shkurtimisht po jetojmë, më e vërteta po na mban në jetë ( të gjallë). Me një mënyre të mrekullueshme dhe me llogaritje të përsosura…

 

Leave a Comment